Chiny, Panda Wielka (Dookoła świata)

Obecnie rynek numizmatyczny na świecie jest zasypywany ogromną ilością nowych monet. Ciężko wybrać spośród tej oferty tematy do naszej kolekcji. Ogrom serii oraz ilość emisji powoduj, że ciężko nadążyć za pojawiającymi się nowościami. Wśród tego zamętu można odszukać serie monet których emisję rozpoczęto wiele lat temu a która co roku są wzbogacana o nowe walory. Wśród kolekcjonerów na całym świcie dużą popularnością cieszą się monety z Chin. Wydawana w wielu wariantach stopów i stempli. Często koloryzowane wzbudzają od lat niemalejący zachwyt numizmatyków z całego świata.

Jedną z najbardziej spektakularnych serii monet której początki sięgają lat osiemdziesiątych jest seria przedstawiająca Pandę Wielką. Pierwsza emisja z 1983 roku spotkała się z ogromnym zainteresowaniem na ryku numizmatycznym i trwa do dnia dzisiejszego.

Awers monety niezmiennie od początku emisji przedstawia Pałac Niebiańskiego Spokoju zbudowany w XV wieku (dynastia Ming). Nad pałacem znajduje się napis Chińska Republika Ludowa. Natomiast poniżej rok emisji. Przez wszystkie lata emisji dokonano jedynie niewielkich zmian kosmetycznych w wizerunku awersu monety.

Zmiany wyglądu awersu serii. (zdjęcie: Panda America)

Rewers monety przedstawia wizerunek Pandy Wielkiej (Ailuropoda melanoleuca). Jest to gatunek ssaka należącego do rodziny niedźwiedziowatych (drapieżnych). Szacowania ilość osobników na wolności wynosi około tysiąca sztuk. Miś zamieszkuje lasy bambusowe na wysokości 1600-3500 m n.p.m. limat w tych rejonach jest zimny i wilgotny. Obecnie można ją spotkać na terenach trzech prowincji Chińskiej Republiki Ludowej: Gansu, Syczuan, i Shaanxi.  Długość życia Pandy Wielkiej wynosi 20-30 lat. Pana Wielka należy do samotników zajmujących określony rewir.

Zwykle jest to obszar kilku kilometrów w którym przemieszcza się w poszukiwaniu pędów bambusa. Największą aktywność przejawiają o świcie i zmierzchu. Potomstwo rodzi się po ciąży trwającej 97-163 dni. Samica odszukuje kryjówkę gdzie następuje poród. W jednym miocie rodzi się od 1 do 3 młodych. Z czego przeżywa zwykle jedno. Matka z młodymi pozostaje w kryjówce przez kilka tygodnia. Opuszczają je jedynie w celu zaspokojenia głodu i pragnienia. Młode zaczynają opuszczać legowisko gdy zaczynają porastać futrem. Zwykle jeszcze nie potrafiąc chodzić są noszone przez matkę. Młode samodzielność osiągają po upływie osiemnastu miesięcy. Czego konsekwencją jest, że Panda może odchować jedno młode co 2-3 lata. Okres ten oraz ilość odchowanych młodych (zwykle jedno) jest jednym z powodów ciągle malejącej liczby Pand. Dochodzi do tego działalność człowieka. Wycinanie lasów pod pola uprawne które powoduje zmniejszenie obszarów w których Pandy mogą znaleźć schronienie. Kłusownictwo oraz masowe obumieranie bambusów.

Historia wprowadzenia monet na rynek:

1982

Pierwsza emisja monet bulionowych z wizerunkiem Pandy Wielkiej miała miejsce w 1982 roku. Numizmaty zostały wówczas wybite złocie próby 999 o wagach 1/10, 1/4, 1/2 oraz 1 uncji. Wszystkie numizmaty z tego roku zostały wybite w postaci medali. Produkcje zlecono mennicy w Szanghaju. Rząd Chińskiej Republiki Ludowe w skutek sukcesu tych emisji podjął decyzję o rozpoczęciu bicia monet z wizerunkiem Pandy Wielkiej.

Numizmaty z 1982 r. były medalami - nie posiadały nominałów. (zdjęcie Panda America)

1983

W 1983 roku nastąpiła pierwsza emisja monet . Poza monetami o jednej uncji dodano  monety o innych wagach. W latach 1983-1985 monety 10 Juanów były bite w srebrze próby 900, wadze 27 gram (zawartość srebra w monecie wynosiła 24,3 gramy) i średnicy 38,6 mm. Ponieważ parametry te odbiegały od standardowych dla monet bulionowych którymi interesowali się nie tylko kolekcjonerzy ale również inwestorzy rozpoczęto prace nad zmianą tych parametrów.

1986

W latach 1986 i 1988 monety o nominale 10 Juanów nie zostały wybite. Pojawiła się natomiast kolejna wersje. Tym razem byłą to 12 uncjowa moneta o nominale 100 Juanów bita w srebrze oraz 12 uncjowa moneta o nominale 1000 Juanów wybita w złocie. Rynek nie doczekał się oficjalnego wyjaśnienia dla czego wstrzymano w tym okresie emisję monet o nominale 10 Juanów (w srebrze). Wśród poglądów dotyczących tego wstrzymania dominuje opinia, że monety z innych serii otrzymały większy priorytet (seria monet wydanych z okazji "Roku Smoka", "Roku Królika" oraz emisji związanych z igrzyskami olimpijskimi).

1987

W 1987 roku zmienione parametry techniczne monety 10 Juanów. Rozpoczęto bicie Pand o wadze 1 uncji srebra próby 999 i średnicy 40 mm. Pojawiła się również nowe monety. W srebrze o wadze 5 uncji i nominale 50 Juanów oraz w platynie o wadze 1 uncji i nominale 100 Juanów. W latach dziewięćdziesiątych rozszerzono ofertę o monety bite w platynie w wagach: 1/10, 1/4, 1/2 uncji.

1989

Została wprowadzona pierwsza moneta z serii wybita w palladium. Numizmat miał wagę 1 uncji i nominał 50 Juanów.

1990

W roku 1990 zwiększono nakłady monet oraz wprowadzono ich produkcję w mennicy Shenyang (lata 1990-1998).

Panda Wielka z 1990 roku o wadze 12 uncji wybita w złocie wysokiej próby. Wartość ok. 22 tys. dolarów. (zdjęcie Rare Coins).

1991

W 1991 roku wprowadzono nową monetę o nominale 3 Juanów i wadze 1 grama złota. Moneta o tej wadze i takim nominale pojawiła się tylko jeden raz.

1993

Kolejnym krokiem w zwiększaniu ilości wersji monet było wprowadzenia od 1993 roku monety o wadze pół uncji i nominale 5 Juanów bitej w srebrze próby 999.

1997

Wprowadzenie nowej monety o nominale 2 000 Juanów wybitej w złocie próby 999 i wadze 1 kilograma. Monety o tym nominale nie zostały wybite w latach 1998 oraz 2004.

Panda Wielka z 2003 roku o wadze 1 kilograma wybita w złocie o wartości ok. 78 000 dolarów. (zdjęcie: Panda America)

1998

W 1998 roku do serii została dodana nowa moneta o wadze 1 kilograma i nominale 200 Juanów. Nakłady tych monet oscylowały w granicach dwóch tysięcy sztuk. Natomiast od w roku 2002 zwiększone zostały do poziomu 4 tys. sztuk. Wyjątek stanowi rok 2003 gdzie nakład został zmniejszony o połowę do poziomu 2 tys.  W 2002 roku zmieniono również nominał kilogramowych monet na 300 Juanów.

1999

W związku z ciągle rosnącym popytem na monety w 1999 roku zaczęto również bicie w mennicy  Shenzhen. Ponieważ chińskie mennice nie sygnowały swoimi znakami własnych produktów jedyną możliwością rozróżnienia monet bitych w niektórych latach w poszczególnych mennicach są niewielkie różnice w dacie, wielkości świątyni czy też minimalne różnice rewersu.

2001

Począwszy od pierwszej emisji minimalnie zmiennemu awersowi towarzyszyły nowe wizerunki na rewersie. Wyjątkiem od tej reguły był rok 2002 gdzie powtórzono wizerunek z rewersu z roku 2001. Spotkało się to z ogólną niechęcią kolekcjonerów. Efektem czego był nowy wzór na monecie emitowanej na rok 2003 i utrzymanie tej tendencji w kolejnych latach. W 2001 roku przeprowadzono również zmiany w nominałach dla poszczególnych monet bitych w złocie. Kilogramowa moneta o nominale 2 000 Juanów została wybita z nominałem 10 000. Podobnie stało się również z monetami o mniejszych wagach.

Panda Wielka z 1998 roku o wadze 1 kilograma wybita w srebrze nakładem 1 998 szt. Wartość ok. 2 800 dolarów. (zdjęcie Panda America)

Fałszerstwa:

Ogromna popularność serii spowodowała, że na rynku zaczęły się pojawiać numizmaty nie mające nic wspólnego z produktami mennicy. Najczęściej spotykane na różnych aukcjach medale nie posiadają nominału. Poza bardzo dokładnymi kopiami oryginalnych monet można spotkać różne "wariacje". Dodatkową problemem związanym z tymi produktami jest ich skład (zawartość metali szlachetnych). W przypadku monet bitych w mennicach gwarantem składu jest Chińska Republika Ludowa. W przypadku medali oraz kopii zazwyczaj napis dotyczący stopu numizmatu nie ma nic wspólnego z faktycznym składem. Poza medalami bez nominałów możemy spotkać masowe ilości numizmatów z nominałami ale bez nazwy waluty. Często platerowane złotem czy też koloryzowane. Większość tych walorów pochodzi z Chin a ich ceny wahają się od kilku do kilkudziesięciu dolarów w zależności od wagi.

Ogromna ilość wersji monet bitych w różnych wagach i stopach metali sprawia, że każdy można znaleźć coś dla siebie. W zależności od zasobności portfela rozpoczynając kolekcjonowanie monet z Pandą Wielką możemy skompletować pokaźny zbiór. Najpopularniejszymi z serii numizmatami są oczywiście monety jednouncjowe bite w srebrze. Których cena zarówno dla pierwszych emisji jak i ostatnich jest dość przystępna. Ceny monet uncjowych w srebrze wahają się od 70 złotych (za monety z ostatnich lat emisji) po nieco ponad sto złotych za te wcześniejsze. Odnośnie monet złotych o wadze pół uncji i większej występują bardzo rzadko. Natomiast ze zdobyciem walorów o wagach 1/20 czy też 1/10 uncji nie będzie stanowiło problemu. Ceny tych monet zaczynają się od nieco ponad stu złotych. Poniżej zestawienie parametrów oraz nakładów monet bitych w srebrze i złocie.

Ogólna charakterystyka monet z wizerunkiem Pandy Wielkiej bitej w srebrze:

Ogólna charakterystyka monet z wizerunkiem Pandy Wielkiej bitej w złocie:

Nakłady monet srebrnych o nominale 5 Juanów

Nakłady monet srebrnych o nominale 10 Juanów

Nakłady monet srebrnych o nominale 50 Juanów

Nakłady monet srebrnych o nominale 100 Juanów:

Nakłady monet srebrnych o nominale 200 Juanów:

Nakłady monet srebrnych o nominale 300 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 3 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 5 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 10 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 20 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 25 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 50 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 100 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 200 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 500 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 1 000 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 2 000 Juanów:

Nakłady monet złotych o nominale 10 000 Juanów:

zobacz tematy o Panda Wielka w omonetach.pl >>>

zobacz katalog monet Chińskich >>>

 źródło: Rare Panda Coins, Panda USA, PandaCollector.com

2010-06-27